Login

Zielone porty: Bergen chce być najbardziej zielonym i inteligentnym portem w Europie

27 listopada, 2020
By Translated by Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości

Varde/Plug

Dzięki największemu w Europie systemowi zasilania na wybrzeżu, coraz większej cyfryzacji operacji portowych i nowemu narzędziu do raportowania środowiskowego, port w Bergen daje przemysłowi żeglugowemu impuls w kierunku ekologicznym.

Bergen jest drugim co do wielkości miastem w Norwegii i najważniejszym węzłem komunikacyjnym dla ruchu towarowego, morskiego i wycieczkowego w Norwegii Zachodniej. Port w Bergen stara się wykorzystać swoją pozycję, aby uczynić żeglugę bardziej ekologiczną. „Naszą ambicją jest bycie najbardziej zielonym i inteligentnym portem w Europie. Jeśli chcesz coś zmienić, musisz mierzyć wysoko” mówi Even Husby, dyrektor ds. środowiska w porcie w Bergen.

Dla tych zmian kluczowe znaczenie ma czas, gdyż do roku 2030 emisje CO2 generowane przez żeglugę międzynarodową muszą zostać zmniejszone o 40% w porównaniu do poziomu z 2008 r. Dotyczy to również redukcji szkodliwych dla zdrowia emisji tlenków azotu (NOX) i tlenków siarki (SOX). Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) szacuje, że każdego roku ponad 4,2 miliona ludzi umiera przedwcześnie z powodu zanieczyszczenia powietrza i jego złej jakości.

„Chodzi tu o coś więcej, niż tylko o bardziej ekologiczne statki” twierdzi Husby. „Jesteśmy u progu wielkiej transformacji, dzięki rozwiązaniom w zakresie czystej energii w każdym obszarze, na które nasze porty muszą być przygotowane. Musimy inwestować w infrastrukturę, wykorzystywać „zielone” zachęty i usprawniać operacje”.

Narzędzie do raportowania środowiskowego pozwala zmniejszyć zanieczyszczenie powietrza

Sposób eksploatacji statków w porcie ma istotne znaczenie dla ich całkowitego oddziaływania na środowisko. Dlatego decydenci w portach powinni na te procesy wpływać. Jednak problem tkwi w tym, że większości portów brakuje narzędzi do egzekwowania strategii środowiskowych.

Husby wyjaśnia: „Otrzymujemy dobrą dokumentację techniczną statków, które przypływają, ale prawie żadnych danych na temat ich faktycznej eksploatacji. Mówiąc wprost, wiemy, że dany statek ma najbardziej zaawansowany na świecie system oczyszczania spalin, ale nie wiemy, czy faktycznie używa go w porcie. Najczęściej górę bierze rachunek ekonomiczny, a doświadczenie pokazuje, że operatorzy statków wycieczkowych najczęściej przedkładają zyski nad zrównoważony rozwój”.

Dlatego port w Bergen, we współpracy z DNV GL i innymi portami norweskimi, opracował „wskaźnik środowiskowy dla portów”: EPI (Environmental Port Index), jako narzędzie sprawozdawcze dla statków obsługiwanych w portach. „Gromadzi ono szeroki zakres informacji o tym, jak każdy statek był eksploatowany podczas zacumowania w porcie, ze szczególnym uwzględnieniem zużycia paliwa i energii oraz związanych z tym emisji CO2, NOX, SOX. Statek, który realnie ograniczył poziom emisji podczas stacjonowania w porcie, uzyska wysoki wynik, podczas gdy statek, który osiągnął absolutne minimum, aby tylko spełnić wymogi wynikające przepisów, uzyska bardzo niski wynik”.

W ten sposób porty mogą pomóc uczynić żeglugę bardziej ekologiczną: „Uzyskany wynik EPI stanowi podstawę dla zielonych zachęt. Przykładowo, w porcie w Bergen, wynik na poziomie około 30 punktów oznacza, że dla statku nie będzie zmian w opłatach portowych. Jednak statek z niższym wynikiem musi uiścić znaczącą dodatkową opłatę, podczas gdy statek z dużo wyższym wynikiem otrzyma z kolei obniżenie opłat. W ten sposób możemy z czasem zmieniać nastawienie i zachowanie”.

Pierwsza generacja EPI została zaprojektowana dla statków wycieczkowych, które charakteryzują największe emisje CO2, NOX, SOX: „Tylko w sezonie 2019 zaobserwowaliśmy, że statki wycieczkowe w portach korzystających EPI odnotowały stałą poprawę wyniku. Innymi słowy, zmniejszały ilość wytwarzanych zanieczyszczeń. A to oznacza to, że system działa”.

Obecnie z EPI korzysta 16 norweskich portów wycieczkowych, jednak ambicje są większe. „Chcemy, aby EPI stało się globalnym, uniwersalnym narzędziem portowym” konstatuje Husby. „Współpracujemy z międzynarodowymi partnerami, aby dostosować EPI do specyfiki pozostałych rodzajów przewozów morskich oraz rozszerzyć podejście do kwestii zrównoważonego rozwoju, na przykład poprzez uwzględnienie ilości przetwarzanych odpadów w obliczeniach wskaźnika, nie tylko generowanych emisji”.

Eksport systemu zasilania z lądu dla statków zacumowanych porcie

Port w Bergen planuje też uprościć pro-środowiskową działalność portu, a nie tylko uczynić ją bardziej dochodową. W tym celu port zbudował jeden z najlepszych na świecie systemów zaopatrywania statków wycieczkowych w energię z instalacji zlokalizowanych na nabrzeżu. Dzięki nie muszą produkować elektryczności za pomocą własnych silników.

„Możemy powiedzieć, że jest to jeden z największych w Europie systemów zasilania z lądu o mocy 48 megawoltamperów” mówi Maria Bos, prezeska Plug, firmy eksploatującej wszystkie systemy zasilania z lądu na terenie portu w Bergen.

Gdy rozpoczęto prace nad tymi systemami, Bergen posiadało już dość dobre zaplecze energetyczne dla statków przybrzeżnych. Jednak dopiero włączenie w ten system statków wycieczkowych wygenerowało korzyści środowiskowe na dużo wyższym poziomie. „Rok 2020 jest rokiem szczególnym. Wprawdzie cały czas czekamy na powrót statków wycieczkowych do Bergen po COVID-19, lecz satysfakcjonujące jest to, że podwoiliśmy sprzedaż energii dostarczanej poprzez zasilanie z lądu dla innych typów statków w porównaniu z rokiem 2019. Zatem ustrzegliśmy Bergen przed bardzo dużymi emisjami” konkluduje Bos. „Wierzymy, że rynek zasilania energią z lądu będzie się nadal rozwijał, nie tylko w branży wycieczkowej. Nawet wówczas gdy statki będą ostatecznie zasilane w całości wodorem lub amoniakiem, energia lądowa będzie opłacalną alternatywą, podczas pobytu w porcie”.

Plug powstało dzięki współpracy portu w Bergen z BKK, norweskim dostawcą energii i operatorem sieci energetycznych. Bos uważa, że przeniesienie z BKK działalności związanej z zasilaniem z lądu do osobnej firmy było rozsądną decyzją. Dzięki temu Plug jest gotowa do dalszej ekspansji tej technologii: „Obecnie jesteśmy zaangażowani w kilka projektów w norweskich portach, ale otrzymujemy także wiele zapytań zza granicy. Taka instalacja to stosunkowo wymagający proces i spory wydatek, lecz my osiągnęliśmy punkt, który pozwala wykorzystać nasze doświadczenie i wiedzę w kolejnych portach. Dlatego naszym zasadniczym celem jest teraz eksport tego rozwiązania i prowadzimy dialog z portami międzynarodowymi”.

Swój dynamiczny rozwój, jak i rozwój całego systemu w ostatnich latach, Plug zawdzięcza właśnie instalacji zlokalizowanej na terenie portu w Bergen: „Technologia zasilania z lądu wciąż byłaby w powijakach, gdyby nie port w Bergen, będący pionierem we wdrażaniu wszystkich rodzajów technologii środowiskowych. Na początku nie wszyscy byli równie pozytywni, ale teraz udowodniliśmy, że to działa”.

Cyfryzacja i autonomiczne rozwiązania do obsługi inteligentnych portów

Równolegle do działań bezpośrednio nakierowanych na sektor rejsów wycieczkowych, Port w Bergen planuje także jak uczynić inne operacje portowe bardziej inteligentnymi, wydajniejszymi i przyjaznymi dla środowiska.

„Budujemy całkowicie nowy terminal towarowy w Ågotnes. Pozwoli do przeznaczyć ścisłe centrum Bergen pod zabudowę miejską, a nam pozwoli stworzyć najbardziej ekologiczny terminal towarowy na świecie i stać się portem o zerowej emisji”- mówi Husby. „Inwestujemy w całkowicie cyfrowe centrum sterowania operacjami portowymi, które zoptymalizuje ruch statków do i z portu, zapobiegając kolejkom, przestojom i wynikającym z nich emisjom. Poszukujemy także rozwiązań dla całkowicie autonomicznego, bezemisyjnego transportu kontenerowego, dla którego inspiracją może być projekt Yara Birkeland”.

Nad tymi rozwiązaniami port w Bergen ściśle współpracuje z NCE Maritime Cleantech, wiodącym na świecie klastrem zajmujących się inteligentną, zrównoważoną technologią morską.

„Port w Bergen wyznacza trendy w innych norweskich portach i zdobyliśmy wiele międzynarodowego uznania. W ten sposób możemy odegrać rolę w promowaniu globalnej zielonej transformacji ”- podsumowuje Husby.